Betrokken en onafhankelijk: de arbeidsrelatie van de toekomst?

Terug naar het overzicht

Een tijdje geleden kreeg ik ’s ochtends al vroeg een telefoontje. Of ik de zus van Lenny Rijken was? De beller legde me uit dat ze dringend naar haar op zoek was en dat ze mij via facebook had gevonden. Mijn zus meet steunkousen aan in zieken- en verzorgingstehuizen. Geen sexy vak, maar een zegen voor de mensheid. Als superspecialiste lost zij wondproblemen op waar de gemiddelde arts of verpleegkundige geen raad mee weet. Dat ze haar vak verstaat, bewijst ze met haar wekelijkse spreekuur in het Radboud Ziekenhuis. Drie maanden geleden had ze nog gewoon een vaste baan, bij een gemiddeld MKB-bedrijf. En toen stopte daar ineens de salarisbetalingen. De baas maakte zich onzichtbaar, er waren geruchten over bedrijfsovername, wekelijks verschenen er nieuwe bedrijfsleiders. In korte tijd werd er veel onduidelijkheid en onzekerheid gecreëerd. Met resultaat! Als niemand meer de leiding neemt, moet je het zelf gaan doen. Dus nu heeft mijn zus op haar 52e haar eigen bedrijf, met een snel groeiend klantenbestand en startersteun van het UWV. Van een bevriende P&O’er hoorde ik dat dit tegenwoordig een beproefd recept is om van je personeel af te komen. Management nieuwe stijl? Ik heb er zeer gemengde gevoelens over. De bedrijfsleiding gedraagt zich ronduit onbeschoft. Bij mijn zus zie ik echter een kracht vrijkomen, die ik aangenaam verrast aanschouw. In rap tempo stampt ze een bedrijf uit de grond en heeft ze een sterk ondersteunend netwerk om zich heen gevormd. Dit roept bij mij vragen op naar de juiste mix van betrokkenheid en loslaten, van fatsoen en uitdaging bij veranderingen. Ik verwacht dat dit een vraag is waar we de komende jaren nog grote stappen in gaan maken.

Mensen willen zinvol werken en steeds meer mensen durven te kiezen om te leven vanuit hun eigen waarden. Professionele organisaties kampen met een groeiende spanning tussen arbeidsvreugde en te strakke regels, protocollen en richtlijnen. Hoe gaat zich dit ontwikkelen? Vinden die in de nabije toekomst nog voldoende vakmensen die zich nog naar hun mores willen schikken? Mijn zus is nu ondernemer tegen wil en dank, maar haar bedrijf is twee weken in de lucht en het loopt als een trein. Het lijkt erop dat het een succesverhaal wordt en ze had dit zetje nodig, want het is ook hartstikke eng om helemaal voor jezelf te beginnen. Dit verhaal staat niet op zichzelf. Er zijn allerlei interessante ontwikkelingen gaande die een vangnet bieden aan jonge werkers en ondernemers, variërend van het Alternatief Voor Vakbond tot het Broodfonds. Jonge werkers stellen nieuwe eisen aan hun werkgever, waarbij betekenis en inhoud minstens zo belangrijk zijn als salaris. Ondanks de crisis en dank zij de crisis zie je mensen onverwachte stappen zetten, waarbij niet hun financiële zekerheid, maar hun persoonlijk motivatie leidend zijn. De wereld is een dorp geworden. Kathmandu ligt naast de deur. We leven en werken met bekenden en onbekenden over de hele wereld, via facebook, ebay, instagram enzovoort. We doen direct zaken met elkaar en dat gaat in het overgrote deel van de gevallen goed. Dat heeft ons veranderd, onafhankelijker en zelfstandiger gemaakt.

Met deze column vier ik het feit dat ik gecertificeerd ben als co-active coach. Na 140 uur training en supervisie, 100 uur praktijkervaring met co-active coaching en een pittig schriftelijk en mondeling examen ben ik verwelkomd in het uitgelezen gezelschap van het Co-active Training Institute. Zij stellen:“We believe that every human being wants to look back on his or her life and say, ‘this is the difference that I made’”. En daar ben ik het hartgrondig mee eens.

We bewegen naar een tijd van ‘betrokken autonomie’, waarin we erkend willen worden in onze eigenheid en onafhankelijkheid, zonder losgezongen te raken van een groter geheel waarin we thuis zijn en betekenis vinden voor ons doen en laten. Gelukkig zijn er heel veel fatsoenlijke managers en leidinggevenden, die nadenken over hoe hun organisatie hierop ingericht kan worden. Daar wil ik en daar willen wij graag zaken mee doen.

Marga Rijken | Marga.Rijken@linxx.org